W nocy z 25 na 26 pa\u017adziernika po raz kolejny przestawimy zegarki z czasu letniego na zimowy. Cho\u0107 ju\u017c od wielu lat prowadzona jest dyskusja o zaprzestaniu zmian czasu, to nadal nikt nie pokusi\u0142 si\u0119 o odpowiednie rozporz\u0105dzenie zatrzymuj\u0105ce ten proceder. Zanim jednak po raz kolejny przestawimy wskaz\u00f3wki naszych czasomierzy, mo\u017ce warto dowiedzie\u0107 si\u0119 dlaczego w\u0142a\u015bciwie to robimy?<\/p>\n
<\/p>\n
Elastyczny czas<\/strong><\/p>\n Nie od zawsze zmieniano czas z letniego na zimowy i odwrotnie. W staro\u017cytno\u015bci, gdzie czas odmierzany by\u0142 zegarami wodnymi, tego rodzaju zmian nie by\u0142o. Zreszt\u0105 w \u00f3wczesnych czasach czas by\u0142 obliczany do\u015b\u0107 elastycznie i godzina w zale\u017cno\u015bci od pory roku wynosi\u0142a od 44 do 75 minut. Z biegiem lat up\u0142yw czasu ulega\u0142 standaryzacji. Zar\u00f3wno na wsiach jak i w miastach cz\u0119sto wyznacznikiem up\u0142ywu godzin by\u0142y ko\u015bcielne dzwony. Ten miernik czasu r\u00f3wnie\u017c nie by\u0142 zbyt dok\u0142adny. Wraz z rozwojem techniki konieczne sta\u0142o si\u0119 jak najdok\u0142adniejsze obliczanie czasu. Punktem zwrotnym w tej kwestii by\u0142o rozpowszechnienie si\u0119 kolei \u017celaznej, kt\u00f3ra odje\u017cd\u017ca\u0142a i przyje\u017cd\u017ca\u0142a w \u015bci\u015ble okre\u015blonym czasie.<\/p>\n <\/p>\n Zmiana czasu<\/strong><\/p>\n Obserwuj\u0105c aur\u0119 ludzie bardzo szybko doszli do wniosku, \u017ce przez kilka miesi\u0119cy dni s\u0105 d\u0142u\u017csze, a przez pozosta\u0142e s\u0105 nieco kr\u00f3tsze. W 1908 w Nowej Zelandii po raz pierwszy pojawi\u0142a si\u0119 propozycja sezonowej zmiany czasu. Mia\u0142a ona na celu przed\u0142u\u017cenie s\u0142onecznego dnia w zimie. Propozycja ta nie przesz\u0142a g\u0142osowania w parlamencie, niemniej jednak rozpocz\u0119\u0142y si\u0119 dyskusje na temat sezonowej zmiany czasu. W 1928 roku na takie rozwi\u0105zanie zdecydowa\u0142y si\u0119 Austro-W\u0119gry. G\u0142\u00f3wnym uzasadnieniem wprowadzenia zmian czasu by\u0142a oszcz\u0119dno\u015b\u0107 energii. W p\u00f3\u017aniejszych latach zmiany czasu by\u0142y wprowadzane w kolejnych pa\u0144stwach.<\/p>\n <\/p>\n Czy to si\u0119 op\u0142aca?<\/strong><\/p>\n Wed\u0142ug pierwotnych za\u0142o\u017ce\u0144, dzi\u0119ki przesuni\u0119ciu czasu do ty\u0142u, w zimowe dni o godzin\u0119 d\u0142u\u017cej mo\u017cna by\u0142o korzysta\u0107 ze \u015bwiat\u0142a dziennego. Mia\u0142o to zapewni\u0107 oszcz\u0119dno\u015bci energii, niestety badania prowadzone przez r\u00f3\u017cne uczelnie ju\u017c od lat 70-tych XX wieku nigdy nie potwierdzi\u0142y faktu oszcz\u0119dno\u015bci. Energia, kt\u00f3ra mia\u0142a zosta\u0107 oszcz\u0119dzona w ci\u0105gu trwania dnia, by\u0142a w rzeczywisto\u015bci zu\u017cywana w godzinach rannych. Tym samym zmiana czasu teoretycznie nie ma sensu.<\/p>\n <\/p>\n A wi\u0119c dlaczego zmieniamy czas?<\/strong><\/p>\n Wprawdzie oszcz\u0119dno\u015bciowe aspekty zmiany czasu nie potwierdzi\u0142y jej sensu, niemniej jednak psychologowie podkre\u015blaj\u0105, \u017ce warto wyd\u0142u\u017ca\u0107 zimowy dzie\u0144 ze wzgl\u0119du na nasze samopoczucie. Ju\u017c dawno udowodniono, \u017ce promieniowanie s\u0142oneczne poprawia samopoczucie, a brak s\u0142o\u0144ca zwi\u0119ksza zachorowalno\u015b\u0107 m.in. na depresj\u0119. Tym samym d\u0142u\u017cszy zimowy dzie\u0144 sprawia, \u017ce czujemy si\u0119 lepiej. Drugim zauwa\u017calnym skutkiem zmiany czasu jest to, \u017ce zmniejsza si\u0119 ilo\u015b\u0107 wypadk\u00f3w drogowych, poniewa\u017c kierowcy je\u017cd\u017c\u0105 samochodami w trakcie trwania dnia, a nie w ciemno\u015bci.<\/p>\n <\/p>\n